ဖူကူယာမ အေရြ႕

ဖူကူယာမက အခုက်ျပန္ေတာ့ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ အာဏာရွင္စနစ္ ျပိဳင္ရတာမဟုတ္ဘူးတဲ့။ neo-patrimonialism နဲ႔ modern state အားျပိဳင္ေနတာတဲ့။ State, rule of law စတဲ့ institutions ေတြရွိဖို႔က ဒီမိုကေရစီဟုတ္ မဟုတ္ထက္ အေရးပါတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာေျပာတာပဲ။ လစ္ဘရယ္ဒီမိုကေရစီမွတစ္ပါး အျခားလားရာမရွိလို႔ ဆိုခဲ့တဲ့သူက အေမရိကန္နိုင္ငံေရးစနစ္က ပ်က္ေနျပီ။ တရုတ္ပံုစံက အလုပ္ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာလာတာပါ။ ခင္ဗ်ားပဲ သမိုင္းနိဂံုးက ဒီမိုကေရစီဆိုျပီးေထာက္ရင္္ သူက ဥေရာပ၊ စကင္ဒီေနဗီယပံုစံေတြကို ညြန္းခ်င္တာပါလို႔ေျပာမယ္။ ဒိန္းမတ္ျဖစ္ေအာင္ (Getting to Denmark) ဘယ္လိုလုပ္မလဲေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ဥေရာပနဲ႔စကင္ဒီေနဗီယကိုယ္တိုင္က လူနဲ႔ေငြေၾကးကို အခုနီယိုလစ္ဘရယ္ ေဘာဂေဗဒအခင္းအက်င္းမွာ ထိန္းေက်ာင္းဖို႔ ခက္လာျပီ။

 တရုတ္၊ စင္ကာပူပံုစံမွာ Bad Emperor problem ေတာ့ရွိတယ္လို႔ ဖူကူယာမက ဝန္ခံတယ္။ တစ္ခ်ိန္လံုး တိန္႔ေရွာင္ဖင္၊ လီကြမ္ယုေတြခ်ည္းပဲ မရွိေနနိုင္ဘူးေပါ့။ ဒါေၾကာင့္ elites ေတြေမြးရတယ္။ သူတို့ကိုေလ့က်င့္ ေပးထားရတယ္။ ျပီးမွ အေတာ္ဆံုးေတြေရြးျပီး အုပ္ခ်ဳပ္ခိုင္းေပါ့။ အေနာက္နိုင္ငံေတြမွာလဲ elite reproduction လုပ္ၾကတာပဲ။ နိုင္ငံေရးပိုင္းေရာ၊ အစိုးရဝန္ထမ္းပိုင္းေရာေပါ့။ ကြန္ျမဴနစ္နိုင္ငံေတြမွာေတာ့ လီနင္ဝါဒီပါတီက ေခါင္းေဆာင္မႈေပးတယ္ဆိုတဲ့ ပံုစံမ်ိဳးပါ။ ဒါေပမယ့္ elite corruption ကို ဘယ္လိုရွင္းမလဲ။ Elite ေတြ လူထုကို တာဝန္ခံမႈကင္းလာတာ ဒီမိုကေရစီနိုင္ငံေရာ၊ အာဏာရွင္ နိုုင္ငံေတြမွာေရာပဲ။ သူတို႔က လူထုကို ဖယ္ထုတ္တယ္။ လူထုကလဲ နိုင္ငံေရးကို စိတ္ဝင္စားမႈနည္းလာတယ္။ ဒါဟာစနစ္နွစ္ခုလံုးရဲ့ ပ်က္စီးမႈပဲ။