Francis Wade ရဲ႕ Myanmar's Enemy Within စာအုပ္ကိုလဲ ဖတ္ေနတာ တစ္ဝက္က်ိဳးေနၿပီ။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေၾကာင္းေရးတဲ့ တျခားစာအုပ္အမ်ားစုနဲ႔ ယွဥ္ရင္ မွ်မွ်တတရွိၿပီး ေသေသခ်ာခ်ာ သုေတသနလုပ္ထားတဲ့ စာအုပ္ျဖစ္တယ္။ စာအုပ္သံုးသပ္ခ်က္ အျပည့္အစံုကို ေရးခ်င္ေပမယ့္ အခ်ိန္မရဘူး။ သို႕ေသာ္ ဖတ္ၿပီးသေလာက္မွာ ဘဝင္မက်တာ သံုး၊ ေလးခ်က္ေတာ့ရွိတယ္။ စာေရးဖို႔ အပ်င္း နည္းနည္းထူတာနဲ႔ လြယ္လင့္တကူပဲ ဒီလို အတိုခ်ဳပ္ ေရးမယ္။

၁) ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ေတာင္ကုပ္မွာ မြတ္စလင္ခရီးသည္ေတြ အသတ္ခံရၿပီးေနာက္ ရခိုင္ေျမာက္မွာ ဘဂၤါလီမြတ္စလင္ေတြ ထေသာင္းက်န္းတဲ့အေၾကာင္းကို စာတစ္ေၾကာင္းေလာက္ပဲေရးတယ္။ ဒီလိုျဖစ္လာဖို႔ ဘယ္လို လႈံ႕ေဆာ္ တိုက္တြန္းမႈေတြ ရွိခဲ့တယ္ဆိုတာ မစူးစမ္းထားဘူး။ နာဇီရြာကို ရခိုင္ေတြက တိုက္ခိုက္တဲ့ အေၾကာင္းကိုေတာ့ ပူးေပါင္းၾကံစည္မႈ သရုပ္ေပၚေအာင္ တဖြဲ႕တႏြဲ႕ေရးတယ္။

၂) သူ႕စာအုပ္ထဲမွာ လွလွ ဆိုတဲ့ အမ်ိဳးသမီးဟာ မွတ္ပံုတင္ မရမွာစိုးလို႕ မြန္လူမ်ိဳးျဖစ္ရက္နဲ႕ ဗမာလို႔ လဝက ကို ညာခဲ့တယ္လို႕ဆိုတယ္။ ဒါဟာ ျပည့္စံုတဲ့ ဇာတ္လမ္းလို႕မထင္ဘူး။

၃) ရခိုင္က နတလရြာေတြမွာ ေနသူအားလံုးဟာ ေလွ်ာ့ရက္ရ ရာဇဝတ္အက်ဥ္းသားေတြနဲ႕ သူတို႕မိသားစုဝင္ေတြခ်ည္းပဲလို႕ ထင္ျမင္ရေအာင္ ေရးထားတယ္။ ခ်င္းျပည္နယ္က နတလ စာသင္ေက်ာင္းေတြကို ပံုေဖာ္ရာမွာလဲ ဗုဒၶဘာသာကို မေကာင္းေျပာခ်င္တဲ့ သေဘာနဲ႕ ေရးတယ္။

၄) ၂၀၁၃ ထဲျဖစ္တဲ့ မြတ္စလင္ဘာသာဝင္ေတြနဲ႔ျဖစ္တဲ့ အဓိကရုဏ္းေတြမွာလဲ ဘက္တစ္ဖက္အေၾကာင္းကိုသာ ေတြ႕ရတယ္။ အတိုက္ခိုက္ခံ၊ အက်ဴးလြန္ခံရသူေတြလို႔ ယူဆတာမို႕ ကရုဏာသက္ၿပီး ပိုနားေထာင္သင့္တယ္လို႕ ယူဆဟန္တူတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူေဆာက္ခ်င္တဲ့ ပဓာနေစာဒနာကလဲ ရွိေနေတာ့ ဇာတ္လမ္းတစ္ျခမ္းကို ဘာေၾကာင့္ အပင္ပန္းခံမရွာသလဲ ဆိုတာကိုလဲ နားလည္လို႔ရတယ္။

စာအုပ္ရဲ႕ ေခါင္းစဥ္ငယ္ကိုက Buddhist Violence and the Making of a Muslim 'Other' ျဖစ္ပါတယ္။