ေနာ္ေဝရဲ႕ စစ္သမိုင္းျပတိုက္ / နော်ဝေရဲ့ စစ်သမိုင်းပြတိုက်

ေနာ္ေဝရဲ႕ စစ္သမိုင္းျပတိုက္ (Forsvarmuseet) တည္ရွိတဲ့ အေဆာက္အဦးကေတာ့ ေနျပည္ေတာ္ တပ္မေတာ္စစ္သမိုင္းျပတိုက္ရဲ႕ ဆယ္ပံုတစ္ပံုေလာက္သာ အရြယ္အစားရွိပါတယ္။ ျပတိုက္မွာ အထပ္ႏွစ္ထပ္ရွိၿပီး ပထမထပ္ရဲ႕ ျပခန္းအမ်ားစုဟာ မၾကာမီကာလတုန္းကမွ ေနာ္ေဝစစ္တပ္ ပါဝင္ခဲ့တဲ့ ျပည္ပစစ္ဆင္ေရးေတြအေၾကာင္းနဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကို ျပသထားတာျဖစ္တယ္။

ဒုတိယကမာၻစစ္အတြင္း ဂ်ာမနီရဲ႕ က်ဴးေက်ာ္ခံရဖူးတဲ့ အေတြ႕အၾကံဳေၾကာင့္ ေနာ္ေဝဟာ ခဲမွန္ဖူးတဲ့ စာသူငယ္ပမာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စစ္ေအးေခတ္ အေစာပိုင္းကတည္းက ေနတိုးစာခ်ဳပ္ဝင္ ႏိုင္ငံျဖစ္ခဲ့တယ္။ စစ္ေအးကာလတေလ်ာက္လံုးမွာလဲ စစ္မႈမထမ္းမေနရ ဥပေဒ ျပ႒ာန္းခဲ့တယ္။ တကယ္လို႔ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံႏွစ္ခုအၾကား စစ္မက္ျဖစ္ပြားလာခဲ့ရင္ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံဟာ ေနတိုးတပ္ေတြ စစ္ကူ ေရာက္မလာေသးခင္အထိ မိမိကိုယ္ကို ကာကြယ္ႏိုင္စြမ္းရွိရမယ္။ ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ လိုအပ္သမွ် ရင္းျမစ္ေတြကိုလဲ ရယူ စုေဆာင္းထားႏိုင္ရမယ္ဆိုတဲ့ သေဘာတရားကို အေျခခံထားတဲ့ ကာကြယ္ေရးမူဝါဒပါ။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ေနာ္ေဝဟာ ဆိုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ၁၉၆ ကီလိုမီတာေလာက္ ရွည္လ်ားတဲ့ နယ္နိမိတ္ ရွိခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဆိုဗီယက္ (အခု ရုရွ) ရဲ႕ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြကို ေထာက္လွမ္းဖို႔နဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႕အတြက္လဲ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံဟာ မဟာဗ်ဴဟာအရ အခ်က္အခ်ာက်တယ္။


အခုထိလဲ ရုရွဟာ ေနတိုးအဖြဲ႕ရဲ႕ အဓိက ၿခိမ္းေျခာက္မႈ (threat perception) အျဖစ္ သတ္မွတ္ရွဳျမင္ခံရတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ပါတယ္။ ေနာ္ေဝလို ႏိုင္ငံကို ေျမာက္ဘက္စြန္းက နံေဘးသားႏိုင္ငံ (flank country) လို႔ေခၚတယ္။ ရုရွနဲ႕ကလဲ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္မွာ နယ္စပ္ရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ မသင့္ျမတ္ခဲ့ရင္ ရုရွက ဝင္ခ်လာၿပီး ကန္႕သတ္စစ္ပြဲဆင္၊ ျပန္မထြက္မွာကို ေနတိုးႏိုင္ငံေတြအေနနဲ႕ ပူပင္ၾက၊ တြက္ခ်က္ၾကတယ္။ (ဥေရာပလံုျခံဳေရးညီလာခံေတြကေတာ့ ရုရွအေၾကာင္းက ပဓာနပါပဲ။ အာရွအေၾကာင္းပါလာလဲ တရုတ္ပဲ။ တရုတ္ကလဲ ရုရွနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီးမွ တစ္ႏြယ္ငင္ တစ္စင္ပါၿပီး ေဆြးေႏြးၾကတာျဖစ္တယ္။ ဥေရာပႏိုင္ငံေတြက စစ္တိုက္ဖို႔ကို စိတ္မပါေတာ့ဘူး။ လံုျခံဳေရးနဲ႕ပတ္သက္ရင္ ပိုက္ဆံနည္းနည္းထည့္ၿပီး အေမရိကန္နဲ႔ မ်က္ႏွာလႊဲ၊ ေအးေအးပဲေနခ်င္တယ္ဆိုတာမ်ိဳးပါ။ ေတာင္နံေဘးသားႏိုင္ငံေတြ (southern flank) မွာေတာ့ ပိုစိုးရိမ္ေနၾကတာက ဒုကၡသည္ေတြ လွိမ့္ဝင္ေနတဲ့ ကိစၥပဲ။)


ေနာ္ေဝဟာ ကမာၻတဝန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပြဲစားလုပ္ေပးတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့နည္းတူ လံုျခံဳေရးနဲ႔ပတ္သက္လာရင္ အေမရိကန္ေနာက္လိုက္ ေနတိုးအဖြဲ႕ဝင္ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံဆိုတာကိုလဲ မေမ့ၾကဖို ႔လိုပါတယ္။ သူ႕စစ္သမိုင္းျပတိုက္မွာလဲ အီရတ္၊ အာဖဂန္နစၥတန္၊ ယူဂိုစလားဗီးယားျပည္ေထာင္စုေဟာင္း ႏိုင္ငံေတြ၊ ကိုရီးယားစစ္ပြဲစသျဖင့္ ျပည္ပစစ္ဆင္ေရးေပါင္းစံုမွာ ေနာ္ေဝတပ္ေတြက ဘယ္လိုပါဝင္ကူညီေပးခဲ့တယ္ဆိုတာ ဂုဏ္ယူစြာ ျပသထားပါတယ္။

စကားမစပ္ အဂၤါေန႔ ညီလာခံကအျပန္ ဘတ္စ္ကားေပၚမွာ အၿငိမ္းစား ေနာ္ေဝေလတပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္တစ္ဦးနဲ႕ ခံုေဘးခ်င္းကပ္ထိုင္မိတယ္။ သူက ျမန္မာ ေလတပ္ဦးစီးခ်ဳပ္ေဟာင္းတစ္ေယာက္နဲ႔ ၿဗိတိန္မွာ စစ္ေလယာဥ္ေမာင္းသင္တန္း အတူတူ တက္ခဲ့ဖူးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူ႔မိတ္ေဆြေဟာင္းအေပၚမွာေရာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႕ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚမွာေရာ သူ႔ရဲ႕ သေဘာထားအျမင္က အေတာ္ေလးေကာင္းပါတယ္။ ေဒၚစုကိုလဲ ငယ္ငယ္က သိပ္လွတယ္။ အခုေတာ့ အသက္နည္းနည္းႀကီးသြားၿပီလို႕ေျပာတယ္။ ျမန္မာမိတ္ေဆြကိုလဲ သူတို႕သင္တန္းတုန္းက သိပ္အေတာ္ သိပ္အညံ့မဟုတ္တဲ့ အလယ္အလတ္တန္းက ေအာင္တာကို မွတ္မိေနတယ္။ အာရပ္ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံကအရာရွိက စာတမ္းကို ကိုယ္တိုင္မေရးဘဲ အျပင္ကတစ္ေယာက္ကို ပိုက္ဆံေပးေရးခိုင္းသတဲ့။ ဆရာက ရိပ္မိသြားလို႔ ေခၚေျပာေတာ့ ငါပိုက္ဆံေပးေရးခိုင္းလို႔ ျပန္ရတဲ့ဟာ ငါ့ဟာျဖစ္ၿပီေပါ့လို႔ ျပန္ေျဖသတဲ့။ အဲဒီအရာရွိ သင္တန္းဆင္းလက္မွတ္ ရသြားသလားေတာ့ မေမးျဖစ္လိုက္ပါဘူး။


ပိုၿပီး စိတ္ဝင္စားဖို႕ေကာင္းတာက အဲဒီ ေနာ္ေဝ အၿငိမ္းစားဗိုလ္ခ်ဳပ္ အခုလုပ္ေနတဲ့ အလုပ္ပဲ။ သူက ကာကြယ္ေရး၊ လံုျခံဳေရးနဲ႕ပတ္သက္တဲ့ ကိစၥေတြကို သာမန္ျပည္သူေတြ နားလည္သိရွိရေအာင္ ပညာေပး ေဟာေျပာေပးရတဲ့ အဖြဲ႕တစ္ခုမွာ လုပ္ေနတယ္။ သူတို႔အဖြဲ႕လုပ္တာက မူဝါဒေရးရာ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ ေပးတာမဟုတ္ဘူး။ ျဖစ္ခ်င္တဲ့ မူဝါဒတစ္ရပ္အတြက္လဲ စည္းရုံးလႈံ႕ေဆာ္တာမဟုတ္ဘူး။ အစိုးရနဲ႕ လႊတ္ေတာ္တြင္း ေျပာဆိုေဆြးေႏြးေနတဲ့ လံုျခံဳေရး၊ ကာကြယ္ေရးနဲ႔ မဟာဗ်ဴဟာေရးဆိုင္ရာ အေၾကာင္းျခင္းရာေတြကိုပဲ ျပည္သူေတြ နားလည္သေဘာေပါက္ေအာင္ ရွင္းျပတာလို႔ ဆိုပါတယ္။


(SSR/DDR ကို ၾကားဖူးနားဝ ရွိရုံေလာက္နဲ႔ အရပ္တကာလွည့္ ဆရာလုပ္လ်က္ရွိေသာ ျမန္မာျပည္က တခ်ိဳ႕တတ္ေယာင္ကားေလးမ်ားနဲ႕ေတာ့ ကြာပါ့ဗ်ား။)

-------------

 နော်ဝေရဲ့ စစ်သမိုင်းပြတိုက် (Forsvarmuseet) တည်ရှိတဲ့ အဆောက်အဦးကတော့ နေပြည်တော် တပ်မတော်စစ်သမိုင်းပြတိုက်ရဲ့ ဆယ်ပုံတစ်ပုံလောက်သာ အရွယ်အစားရှိပါတယ်။ ပြတိုက်မှာ အထပ်နှစ်ထပ်ရှိပြီး ပထမထပ်ရဲ့ ပြခန်းအများစုဟာ မကြာမီကာလတုန်းကမှ နော်ဝေစစ်တပ် ပါဝင်ခဲ့တဲ့ ပြည်ပစစ်ဆင်ရေးတွေအကြောင်းနဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေကို ပြသထားတာဖြစ်တယ်။



ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဂျာမနီရဲ့ ကျူးကျော်ခံရဖူးတဲ့ အတွေ့အကြုံကြောင့် နော်ဝေဟာ ခဲမှန်ဖူးတဲ့ စာသူငယ်ပမာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် စစ်အေးခေတ် အစောပိုင်းကတည်းက နေတိုးစာချုပ်ဝင် နိုင်ငံဖြစ်ခဲ့တယ်။ စစ်အေးကာလတလျောက်လုံးမှာလဲ စစ်မှုမထမ်းမနေရ ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်းခဲ့တယ်။ တကယ်လို့ အင်အားကြီးနိုင်ငံနှစ်ခုအကြား စစ်မက်ဖြစ်ပွားလာခဲ့ရင် နော်ဝေနိုင်ငံဟာ နေတိုးတပ်တွေ စစ်ကူ ရောက်မလာသေးခင်အထိ မိမိကိုယ်ကို ကာကွယ်နိုင်စွမ်းရှိရမယ်။ ကာကွယ်ဖို့အတွက် လိုအပ်သမျှ ရင်းမြစ်တွေကိုလဲ ရယူ စုဆောင်းထားနိုင်ရမယ်ဆိုတဲ့ သဘောတရားကို အခြေခံထားတဲ့ ကာကွယ်ရေးမူဝါဒပါ။ နောက်တစ်ချက်က နော်ဝေဟာ ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုနဲ့ ၁၉၆ ကီလိုမီတာလောက် ရှည်လျားတဲ့ နယ်နိမိတ် ရှိခဲ့တယ်။ ဒါကြောင့် ဆိုဗီယက် (အခု ရုရှ) ရဲ့ သတင်း အချက်အလက်တွေကို ထောက်လှမ်းဖို့နဲ့ စောင့်ကြည့်ဖို့အတွက်လဲ နော်ဝေနိုင်ငံဟာ မဟာဗျူဟာအရ အချက်အချာကျတယ်။

အခုထိလဲ ရုရှဟာ နေတိုးအဖွဲ့ရဲ့ အဓိက ခြိမ်းခြောက်မှု (threat perception) အဖြစ် သတ်မှတ်ရှုမြင်ခံရတဲ့ နိုင်ငံဖြစ်ပါတယ်။ နော်ဝေလို နိုင်ငံကို မြောက်ဘက်စွန်းက နံဘေးသားနိုင်ငံ (flank country) လို့ခေါ်တယ်။ ရုရှနဲ့ကလဲ အရှေ့မြောက်ဘက်မှာ နယ်စပ်ရှိတဲ့အခါကျတော့ မသင့်မြတ်ခဲ့ရင် ရုရှက ဝင်ချလာပြီး ကန့်သတ်စစ်ပွဲဆင်၊ ပြန်မထွက်မှာကို နေတိုးနိုင်ငံတွေအနေနဲ့ ပူပင်ကြ၊ တွက်ချက်ကြတယ်။ (ဥရောပလုံခြုံရေးညီလာခံတွေကတော့ ရုရှအကြောင်းက ပဓာနပါပဲ။ အာရှအကြောင်းပါလာလဲ တရုတ်ပဲ။ တရုတ်ကလဲ ရုရှနဲ့ ဆက်စပ်ပြီးမှ တစ်နွယ်ငင် တစ်စင်ပါပြီး ဆွေးနွေးကြတာဖြစ်တယ်။ ဥရောပနိုင်ငံတွေက စစ်တိုက်ဖို့ကို စိတ်မပါတော့ဘူး။ လုံခြုံရေးနဲ့ပတ်သက်ရင် ပိုက်ဆံနည်းနည်းထည့်ပြီး အမေရိကန်နဲ့ မျက်နှာလွှဲ၊ အေးအေးပဲနေချင်တယ်ဆိုတာမျိုးပါ။ တောင်နံဘေးသားနိုင်ငံတွေ (southern flank) မှာတော့ ပိုစိုးရိမ်နေကြတာက ဒုက္ခသည်တွေ လှိမ့်ဝင်နေတဲ့ ကိစ္စပဲ။)

နော်ဝေဟာ ကမ္ဘာတဝန်း ငြိမ်းချမ်းရေးပွဲစားလုပ်ပေးတဲ့ နိုင်ငံဖြစ်တဲ့နည်းတူ လုံခြုံရေးနဲ့ပတ်သက်လာရင် အမေရိကန်နောက်လိုက် နေတိုးအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဆိုတာကိုလဲ မမေ့ကြဖို ့လိုပါတယ်။ သူ့စစ်သမိုင်းပြတိုက်မှာလဲ အီရတ်၊ အာဖဂန်နစ္စတန်၊ ယူဂိုစလားဗီးယားပြည်ထောင်စုဟောင်း နိုင်ငံတွေ၊ ကိုရီးယားစစ်ပွဲစသဖြင့် ပြည်ပစစ်ဆင်ရေးပေါင်းစုံမှာ နော်ဝေတပ်တွေက ဘယ်လိုပါဝင်ကူညီပေးခဲ့တယ်ဆိုတာ ဂုဏ်ယူစွာ ပြသထားပါတယ်။


စကားမစပ် အင်္ဂါနေ့ ညီလာခံကအပြန် ဘတ်စ်ကားပေါ်မှာ အငြိမ်းစား နော်ဝေလေတပ် ဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦးနဲ့ ခုံဘေးချင်းကပ်ထိုင်မိတယ်။ သူက မြန်မာ လေတပ်ဦးစီးချုပ်ဟောင်းတစ်ယောက်နဲ့ ဗြိတိန်မှာ စစ်လေယာဉ်မောင်းသင်တန်း အတူတူ တက်ခဲ့ဖူးတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ သူ့မိတ်ဆွေဟောင်းအပေါ်မှာရော၊ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပေါ်မှာရော သူ့ရဲ့ သဘောထားအမြင်က အတော်လေးကောင်းပါတယ်။ ဒေါ်စုကိုလဲ ငယ်ငယ်က သိပ်လှတယ်။ အခုတော့ အသက်နည်းနည်းကြီးသွားပြီလို့ပြောတယ်။ မြန်မာမိတ်ဆွေကိုလဲ သူတို့သင်တန်းတုန်းက သိပ်အတော် သိပ်အညံ့မဟုတ်တဲ့ အလယ်အလတ်တန်းက အောင်တာကို မှတ်မိနေတယ်။ အာရပ်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကအရာရှိက စာတမ်းကို ကိုယ်တိုင်မရေးဘဲ အပြင်ကတစ်ယောက်ကို ပိုက်ဆံပေးရေးခိုင်းသတဲ့။ ဆရာက ရိပ်မိသွားလို့ ခေါ်ပြောတော့ ငါပိုက်ဆံပေးရေးခိုင်းလို့ ပြန်ရတဲ့ဟာ ငါ့ဟာဖြစ်ပြီပေါ့လို့ ပြန်ဖြေသတဲ့။ အဲဒီအရာရှိ သင်တန်းဆင်းလက်မှတ် ရသွားသလားတော့ မမေးဖြစ်လိုက်ပါဘူး။

ပိုပြီး စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းတာက အဲဒီ နော်ဝေ အငြိမ်းစားဗိုလ်ချုပ် အခုလုပ်နေတဲ့ အလုပ်ပဲ။ သူက ကာကွယ်ရေး၊ လုံခြုံရေးနဲ့ပတ်သက်တဲ့ ကိစ္စတွေကို သာမန်ပြည်သူတွေ နားလည်သိရှိရအောင် ပညာပေး ဟောပြောပေးရတဲ့ အဖွဲ့တစ်ခုမှာ လုပ်နေတယ်။ သူတို့အဖွဲ့လုပ်တာက မူဝါဒရေးရာ ထင်မြင်ယူဆချက် ပေးတာမဟုတ်ဘူး။ ဖြစ်ချင်တဲ့ မူဝါဒတစ်ရပ်အတွက်လဲ စည်းရုံးလှုံ့ဆော်တာမဟုတ်ဘူး။ အစိုးရနဲ့ လွှတ်တော်တွင်း ပြောဆိုဆွေးနွေးနေတဲ့ လုံခြုံရေး၊ ကာကွယ်ရေးနဲ့ မဟာဗျူဟာရေးဆိုင်ရာ အကြောင်းခြင်းရာတွေကိုပဲ ပြည်သူတွေ နားလည်သဘောပေါက်အောင် ရှင်းပြတာလို့ ဆိုပါတယ်။

(SSR/DDR ကို ကြားဖူးနားဝ ရှိရုံလောက်နဲ့ အရပ်တကာလှည့် ဆရာလုပ်လျက်ရှိသော မြန်မာပြည်က တချို့တတ်ယောင်ကားလေးများနဲ့တော့ ကွာပါ့ဗျား။)